अखेर मान्सूनचा ब्रेक संपला! 23 जूनपासून महाराष्ट्रात पावसाचा जोर; मुंबईला दिलासा, विदर्भाला अजून प्रतीक्षा

मुंबई : जून महिना संपत आला तरी महाराष्ट्रातील अनेक भागांमध्ये मान्सूनने अपेक्षित दमदार हजेरी लावलेली नाही. त्यामुळे उष्णता, प्रचंड उकाडा आणि पावसाच्या प्रतीक्षेमुळे नागरिकांसह शेतकरीही चिंतेत आहेत. मात्र आता राज्यासाठी दिलासादायक बातमी समोर आली असून पुढील काही दिवसांत मान्सून पुन्हा सक्रिय होण्याची चिन्हे दिसत आहेत. हवामान विभागाच्या ताज्या अंदाजानुसार 23 जूनपासून मान्सूनचा वेग वाढण्यास सुरुवात होणार असून त्याचा थेट परिणाम महाराष्ट्रासह देशातील अनेक भागांवर होणार आहे.

सध्या मान्सूनची प्रगती काहीशी मंदावलेली असली तरी वातावरणातील बदलांमुळे पुढील आठवड्यात त्याला पुन्हा गती मिळणार आहे. हवामान तज्ज्ञांच्या मते, अरबी समुद्र आणि बंगालच्या उपसागरात तयार होत असलेल्या अनुकूल परिस्थितीमुळे दक्षिण कोकण, गोवा आणि पश्चिम महाराष्ट्रात पावसाचे प्रमाण वाढू शकते. 23 आणि 24 जूनदरम्यान कोकण किनारपट्टीवर अनेक ठिकाणी जोरदार पावसाची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे.
मुंबईकरांसाठीही ही मोठी दिलासादायक बातमी मानली जात आहे. गेल्या काही दिवसांपासून मान्सूनच्या प्रतीक्षेत असलेल्या मुंबईला 24 ते 26 जूनदरम्यान दमदार पावसाचा अनुभव येऊ शकतो. शहरात काही भागांत मुसळधार तर काही ठिकाणी अतिमुसळधार पावसाची शक्यता हवामान विभागाने व्यक्त केली आहे. त्यामुळे महानगरपालिकेसह आपत्कालीन यंत्रणांनीही तयारी सुरू केल्याची माहिती मिळत आहे.

जूनच्या शेवटच्या आठवड्यात संपूर्ण कोकण पट्ट्यात पावसाचा जोर वाढण्याची शक्यता आहे. रायगड, रत्नागिरी, सिंधुदुर्ग, ठाणे आणि पालघर जिल्ह्यांमध्ये काही ठिकाणी अतिवृष्टीसदृश परिस्थिती निर्माण होऊ शकते. याशिवाय पुणे, सातारा, सांगली, कोल्हापूर, नाशिक, अहिल्यानगर आणि पश्चिम मराठवाड्यातील जिल्ह्यांनाही या कालावधीत चांगला पाऊस मिळण्याचा अंदाज आहे. त्यामुळे खरीप हंगामाच्या पेरण्यांना वेग येण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.

यंदा मान्सूनच्या विलंबामागे एल-निनोचा प्रभाव महत्त्वाचा मानला जात आहे. एल-निनोमुळे वातावरणातील तापमान वाढले असून पावसाच्या हालचालींवर परिणाम झाला आहे. 2019 आणि 2023 या एल-निनो वर्षांमध्येही मुंबईत मान्सून उशिरा दाखल झाला होता. यावर्षीही त्याच प्रकारची परिस्थिती निर्माण झाल्याचे हवामान तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे.
दरम्यान, विदर्भ आणि पूर्व मराठवाड्यातील नागरिकांना अजून काही दिवस प्रतीक्षा करावी लागू शकते. हवामान विभागाच्या अंदाजानुसार 25 जूनपर्यंत विदर्भातील काही भागांमध्ये उष्णतेची लाट कायम राहण्याची शक्यता आहे. मुख्य मान्सूनचा प्रभाव या भागात जुलैच्या पहिल्या किंवा दुसऱ्या आठवड्यात अधिक स्पष्टपणे जाणवू शकतो. मात्र त्याआधी काही भागांत वळीव पावसाच्या सरी कोसळण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.
हवामान विभागाने मच्छीमारांना समुद्रात जाण्यापूर्वी हवामानाचा अंदाज तपासण्याचा सल्ला दिला आहे. तसेच किनारपट्टी भागातील नागरिकांनीही मुसळधार पाऊस आणि वादळी वाऱ्यांच्या पार्श्वभूमीवर सतर्क राहण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे. राज्यातील शेतकरी, नागरिक आणि उद्योग क्षेत्रासाठी पुढील आठवडा अत्यंत महत्त्वाचा ठरणार असून मान्सूनच्या पुनरागमनाकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.