पासपोर्ट काढणाऱ्यांसाठी मोठी बातमी! शुल्कात मोठी वाढ; जाणून घ्या नवे नियम आणि दर..

पुणे : पासपोर्ट काढण्याचा विचार करणाऱ्या नागरिकांसाठी महत्त्वाची माहिती समोर आली आहे. विशेषतः मुलांचा पासपोर्ट काढताना त्याच्या वैधतेबाबत लागू असलेला नियम पालकांनी जाणून घेणे आवश्यक आहे. यासोबतच पासपोर्टच्या शुल्कातही यापूर्वी बदल करण्यात आला आहे. त्यामुळे नवीन पासपोर्टसाठी अर्ज करण्यापूर्वी वैधता, सामान्य सेवा आणि तत्काळ सेवेसाठी आकारले जाणारे शुल्क तपासणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
15 वर्षांखालील मुलांच्या पासपोर्टसाठी काय नियम?
Passport Seva च्या नियमांनुसार, 15 वर्षांपेक्षा कमी वयाच्या मुलाला जारी करण्यात आलेला 36 पानांचा सामान्य पासपोर्ट 5 वर्षे किंवा मुलाचे वय 18 वर्षे पूर्ण होईपर्यंत, यापैकी जी मुदत आधी संपेल तोपर्यंतच वैध राहतो.

उदाहरणार्थ, एखाद्या मुलाचा पासपोर्ट वयाच्या 14व्या वर्षी काढण्यात आला, तर 5 वर्षांची मुदत पूर्ण होण्यापूर्वीच त्या मुलाचे वय 18 वर्षे होईल. त्यामुळे अशा परिस्थितीत पासपोर्टची वैधता 18वे वर्ष पूर्ण होईपर्यंतच राहील.


पासपोर्टच्या शुल्कात किती बदल झाला?
पासपोर्ट शुल्कातील बदल सप्टेंबर 2026 मधील नियमामुळे झालेला नसून, 1 जुलै 2026 पासून सुधारित शुल्क लागू करण्यात आले आहे. Passport Seva च्या अधिकृत माहितीनुसार, पासपोर्टच्या प्रकारानुसार आणि पानांच्या संख्येनुसार शुल्क वेगवेगळे आहे.
36 पानांचा सामान्य पासपोर्ट (प्रौढ) – ₹2,500
36 पानांचा तत्काळ पासपोर्ट – ₹5,000
60 पानांचा सामान्य पासपोर्ट – ₹3,500
60 पानांचा तत्काळ पासपोर्ट – ₹6,000
पासपोर्ट हरवणे, खराब होणे किंवा चोरीला जाणे अशा परिस्थितीत नवीन पासपोर्ट काढताना वेगळे शुल्क लागू होते. 60 पानांच्या पासपोर्टच्या रिप्लेसमेंटसाठी तत्काळ सेवेत ₹8,500 पर्यंत शुल्क आकारले जाऊ शकते.
मुलांच्या पासपोर्टसाठी किती शुल्क?
18 वर्षांखालील मुलांसाठी 36 पानांच्या सामान्य पासपोर्टचे शुल्क ₹1,750, तर तत्काळ सेवेसाठी ₹3,000 शुल्क असल्याची माहिती देण्यात आली आहे.
याशिवाय काही वयोगटातील अर्जदारांसाठी शुल्क सवलतीची तरतूद आहे. 8 वर्षांपर्यंतच्या मुलांना आणि 60 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या ज्येष्ठ नागरिकांना नवीन पासपोर्टसाठी 10 टक्के शुल्क सवलत मिळते. मात्र, ही सवलत नूतनीकरण किंवा रिप्लेसमेंट अर्जासाठी लागू नसल्याचे नमूद करण्यात आले आहे.
अर्ज करण्यापूर्वी शुल्क तपासा
पासपोर्टसाठी आकारले जाणारे शुल्क हे अर्जदाराचे वय, पासपोर्टच्या पानांची संख्या, सामान्य किंवा तत्काळ सेवा आणि पासपोर्टचा प्रकार यानुसार बदलू शकते. त्यामुळे अर्ज करण्यापूर्वी Passport Seva पोर्टलवरील अद्ययावत शुल्काची माहिती तपासणे महत्त्वाचे आहे.
मुलांचा पासपोर्ट काढणाऱ्या पालकांसाठी वैधतेचा नियम विशेष महत्त्वाचा आहे. परदेश प्रवासाचे नियोजन करताना पासपोर्टची वैधता किती आहे, हे आधीच तपासल्यास ऐनवेळी येणाऱ्या अडचणी टाळता येऊ शकतात.