25 ऑगस्टपासून भारतात इन्स्टाग्राम बंद? एका व्हायरल मेसेजने उडवली खळबळ; केंद्र सरकारने सांगितलं संपूर्ण सत्य
पुणे : देशभरातील कोट्यवधी इन्स्टाग्राम वापरकर्त्यांमध्ये सोमवारी मोठा संभ्रम निर्माण झाला. सोशल मीडियावर वेगाने व्हायरल झालेल्या एका संदेशात 25 ऑगस्ट 2026 पासून भारतात इन्स्टाग्रामवर बंदी घालण्यात येणार असल्याचा दावा करण्यात आला. काही आंदोलनांदरम्यान आक्षेपार्ह मजकूर आणि दिशाभूल करणारी माहिती पसरवल्यामुळे केंद्र सरकार हा कठोर निर्णय घेणार असल्याचे या संदेशात नमूद करण्यात आले होते. काही तासांतच हा मेसेज विविध सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर मोठ्या प्रमाणात शेअर झाल्याने अनेक वापरकर्त्यांनी तो खरा समजून चिंता व्यक्त केली.
मात्र, या चर्चांदरम्यान केंद्र सरकारच्या प्रेस इन्फॉर्मेशन ब्युरो (PIB) फॅक्ट चेक विभागाने तातडीने हस्तक्षेप करत या दाव्यामागील सत्य समोर आणले. PIB ने स्पष्ट शब्दांत सांगितले की, भारत सरकारने इन्स्टाग्रामवर बंदी घालण्याचा कोणताही निर्णय घेतलेला नाही. यासंदर्भात कोणतीही अधिसूचना, आदेश किंवा अधिकृत घोषणा जारी करण्यात आलेली नसून सोशल मीडियावर फिरणारा संदेश पूर्णपणे खोटा आणि दिशाभूल करणारा असल्याचे फॅक्ट चेकमध्ये नमूद करण्यात आले.
व्हायरल मेसेजमध्ये काही आंदोलनांच्या पार्श्वभूमीवर सोशल मीडियावर आक्षेपार्ह माहिती प्रसारित होत असल्याने सरकार इन्स्टाग्रामविरोधात मोठी कारवाई करणार असल्याचा दावा करण्यात आला होता. मात्र, अधिकृत पडताळणीनंतर या दाव्याला कोणताही आधार नसल्याचे स्पष्ट झाले. सरकारच्या कोणत्याही विभागाने अशा प्रकारचा प्रस्तावही जाहीर केलेला नसल्याचे सांगण्यात आले आहे.
इन्स्टाग्राम हे भारतातील सर्वाधिक वापरल्या जाणाऱ्या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मपैकी एक असून कोट्यवधी नागरिक, व्यावसायिक, विद्यार्थी, कंटेंट क्रिएटर्स आणि उद्योग त्याचा वापर करतात. त्यामुळे अशा प्रकारच्या अप्रमाणित संदेशांमुळे मोठ्या प्रमाणात गोंधळ निर्माण होण्याची शक्यता असते. तज्ज्ञांच्या मते, अशा अफवांचा फायदा सायबर गुन्हेगारही घेऊ शकतात. बंदीच्या नावाखाली बनावट लिंक, फेक वेबसाइट किंवा खाते पडताळणीच्या नावाखाली नागरिकांची वैयक्तिक माहिती आणि बँकिंग तपशील मिळवण्याचा प्रयत्न होऊ शकतो.
PIB ने नागरिकांना आवाहन केले आहे की, सोशल मीडियावर येणारा कोणताही संदेश आंधळेपणाने पुढे पाठवू नये. सरकारशी संबंधित कोणताही निर्णय, नियम किंवा बंदीबाबतची माहिती केवळ अधिकृत सरकारी संकेतस्थळे आणि अधिकृत सोशल मीडिया हँडल्सवरूनच पडताळावी. कोणतीही माहिती शेअर करण्यापूर्वी तिची सत्यता तपासणे ही प्रत्येक वापरकर्त्याची जबाबदारी असल्याचेही स्पष्ट करण्यात आले.
दरम्यान, केंद्र सरकारच्या या अधिकृत स्पष्टीकरणानंतर 25 ऑगस्टपासून भारतात इन्स्टाग्राम बंद होणार असल्याची चर्चा पूर्णपणे अफवा असल्याचे स्पष्ट झाले आहे. त्यामुळे इन्स्टाग्राम वापरणाऱ्या कोट्यवधी भारतीयांना मोठा दिलासा मिळाला असून, सध्या तरी देशात इन्स्टाग्रामवर कोणत्याही प्रकारची बंदी लागू होणार नसल्याचे सरकारने स्पष्ट केले आहे.
