रेल्वेत गाणी लावली, रील्स पाहिल्या तर थेट ₹५ हजारांचा फटका! वारंवार नियम मोडल्यास तुरुंगवास; मुंबईतही कारवाईचे संकेत
मुंबई : रेल्वेच्या डब्यात मोबाईलवर मोठ्या आवाजात गाणी लावणे, चित्रफिती पाहणे किंवा ध्वनिवर्धकावर फोनवर बोलणे आता महागात पडू शकते. सहप्रवाशांना होणारा त्रास रोखण्यासाठी रेल्वे प्रशासनाने अशा प्रकारांविरोधात कठोर भूमिका घेतली आहे. विशेष म्हणजे, वारंवार सूचना देऊनही उपद्रव सुरू ठेवल्यास पाच हजार रुपयांपर्यंत दंड किंवा सहा महिन्यांपर्यंत कारावासाची तरतूद लागू होऊ शकते. मध्य रेल्वे आणि पश्चिम रेल्वेमध्येही अशा प्रकारांवर कारवाई करण्याच्या हालचाली सुरू असल्याचे वृत्त आहे.
पहिल्यांदा पकडले गेल्यास किती दंड?
रेल्वेच्या डब्यात काही प्रवासी मोबाईलवर गाणी, चित्रपट किंवा समाजमाध्यमांवरील चित्रफिती मोठ्या आवाजात सुरू ठेवतात. काही जण मोठ्याने फोनवर बोलतात, तर काहींच्या मोबाईलची ध्वनिसूचना वारंवार वाजत राहते. यामुळे इतर प्रवाशांची झोपमोड होते आणि शांततेत प्रवास करण्याच्या त्यांच्या हक्कावर परिणाम होतो.
या प्रकारांना आळा घालण्यासाठी दक्षिण रेल्वेने रेल्वे कायद्याच्या कलम १४५ अंतर्गत कारवाईबाबत सूचना दिल्याचे वृत्त आहे. त्यानुसार, उपद्रव करणाऱ्या प्रवाशाला एक हजार रुपयांचा दंड ठोठावणे आणि परिस्थितीनुसार रेल्वेतून उतरवणे शक्य आहे. संबंधित अधिकाऱ्यांना अशा प्रकरणांत कारवाई करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.
पुन्हा तोच प्रकार केल्यास काय होणार?
रेल्वे कर्मचाऱ्यांनी मनाई केल्यानंतरही एखाद्या प्रवाशाने उपद्रव सुरूच ठेवल्यास, लागू कायदेशीर तरतुदींनुसार सहा महिन्यांपर्यंत कारावास किंवा पाच हजार रुपयांपर्यंत दंड अथवा दोन्ही शिक्षा होऊ शकतात. मात्र, ही शिक्षा प्रत्येक वेळी मोठ्या आवाजात गाणी ऐकल्याबद्दल आपोआप लागू होत नाही. उपद्रव सुरू ठेवणे, अधिकाऱ्यांची सूचना आणि प्रकरणातील परिस्थिती यानुसार कारवाई ठरते.
मुंबईतील लोकल प्रवासातही मोठ्या आवाजात मोबाईल वापरणाऱ्या प्रवाशांवर कारवाई करण्याच्या हालचालींचे वृत्त समोर आले आहे. त्यामुळे प्रवाशांनी नियमांकडे दुर्लक्ष न करता सहप्रवाशांच्या सोयीचा विचार करणे आवश्यक आहे.
रेल्वेत प्रवास करताना या गोष्टी लक्षात ठेवा
गाणी ऐकताना किंवा चित्रफिती पाहताना कर्णयंत्राचा वापर करा. मोबाईलचा आवाज कमी ठेवा, फोनवर हळू आवाजात बोला आणि रात्रीच्या प्रवासात इतर प्रवाशांच्या विश्रांतीचा विचार करा. एखाद्या प्रवाशामुळे त्रास होत असल्यास रेल्वे कर्मचारी किंवा रेल मदत सेवेच्या माध्यमातून तक्रार नोंदवा.
रेल्वे प्रवासात शांतता राखणे ही केवळ शिष्टाचाराची बाब नसून, इतर प्रवाशांच्या सोयीशी संबंधित बाब आहे. त्यामुळे काही मिनिटांच्या मनोरंजनासाठी दंडात्मक कारवाई ओढवून घेण्याऐवजी नियमांचे पालन करणेच योग्य ठरेल.
